Ε. Φ.: Χριστόδουλε, ευχαριστώ καταρχήν για το χρόνο που βρήκες ώστε να δώσεις τη συνέντευξη. Ξέρουμε ότι είσαι γέννημα θρέμμα του ΣΟ Παγκρατίου. Πως ακριβώς ξεκίνησες να παίζεις σκάκι;

Χ. Γ.: Σκάκι έμαθα από ένα θείο μου, αδελφό του πατέρα μου, σε σχετικά μικρή ηλικία 9-10 ετών. Στην αρχή παίζαμε λίγο μαζί και μετά ξεκίνησα να παίζω με άλλα παιδιά σε ένα χωριό στη Χαλκιδική, απ’όπου κατάγομαι, και πήγαινα κάθε καλοκαίρι. Όταν ήμουν γύρω στα 15 ήρθε κάποιος κύριος τον οποίο φιλοξενούσαμε, ο οποίος έπαιζε σχετικά καλά. Παίξαμε αρκετές παρτίδες μαζί, είχα χάσει τις πρώτες 28, του έκανα μια ισοπαλία στην 29η και τον κέρδισα στην 30ή σε 30 διαδοχικές μέρες. Ήμουν πολύ χαρούμενος όταν τον κέρδισα. Γύρισα στην Αθήνα και έψαξα να δω τι γίνεται. Ήταν περίπου το 1976 όταν έπαιξα σε ένα τουρνουά που διοργάνωσε ο δήμος Αθηναίων στον Προφήτη Ηλία. Εκεί συνάντησα ένα παιδί που έπαιζε στο Παγκράτι και μου μίλησε για το σκακιστικό σωματείο. Πήγα λοιπόν εκεί και με αγκάλιασαν, με έκαναν να νιώσω σαν να είμαι στο σπίτι μου. Κάπως έτσι ξεκίνησα και από εκεί και πέρα ο ΣΟ Παγκρατίου ήταν το στέκι μου, απέκτησα φίλους και όποτε είχα ελεύθερο χρόνο έπαιζα σκάκι εκεί.

Ε. Φ.: Ποιες θυμάσαι να είναι οι μεγαλύτερες αγωνιστικές επιτυχίες σου;

Χ. Γ.: Το 1980 είχα ισοβαθμήσει στην 1η θέση του πρωταθλήματος Ελλάδος νέων και μετά έπαιξα με την εθνική νέων στη Βαλκανιάδα στην Κωνσταντινούπολη. Επίσης έπαιξα σε διάφορα τουρνουά στο εξωτερικό. Σε ένα διεθνές open στο Βέλγιο, το 1982, βγήκα 2ος και πήρα ένα σχετικά καλό έπαθλο με το οποίο …συνέχισα να κάνω διακοπές στην Ευρώπη! Και όταν έγινα FIDE Master ήταν επιτυχία για την εποχή εκείνη.

Ε. Φ.: Τα τελευταία χρόνια όμως δεν σε βλέπουμε να αγωνίζεσαι συχνά…

Χ. Γ.: Όντως δεν αγωνίζομαι. Ο κύριος λόγος είναι επειδή είχα πάει στην Αμερική για πολλά χρόνια. Δυστυχώς στο αγωνιστικό σκάκι χρειάζεται να αφιερώσεις πολύ χρόνο. Όσοι ασχολούνται με άλλες δραστηριότητες και δεν είναι επαγγελματίες σκακιστές είναι σχεδόν αδύνατο να παίξουν αγωνιστικό σκάκι υψηλού επιπέδου. Αυτό πιστεύω είναι και ένα από τα προβλήματα του ελληνικού σκακιού. Αν θέλει να τραβήξει κόσμο πρέπει να δημιουργήσει άλλη δομή, όπως γρήγορες παρτίδες ώστε να μην είναι τόσο χρονοβόρο και απαιτητικό. Να τους προσφέρει δηλαδή τη χαρά ότι αγωνίζονται χωρίς να χρειάζεται να παρατήσουν ότι άλλο κάνουν για να ασχοληθούν με το σκάκι.

Ε. Φ.: Εσένα σου λείπει το αγωνιστικό σκάκι;

Χ. Γ.: Ναι, μου λείπει αλλά παίζω στο internet οπότε το καλύπτω κάπως. Θα ήθελα να παίζω περισσότερο αγωνιστικά αν δεν ήταν τόσο χρονοβόρο.

Ε. Φ.: Πόσα χρόνια έλειψες στην Αμερική και ποια ακριβώς ήταν η επαγγελματική σου σταδιοδρομία;

Χ. Γ.: Στην Αμερική πήγα το 1989 χάρη σε μία υποτροφία, αφού πρώτα τελείωσα εδώ το πολυτεχνείο, πήγα στρατό και δούλεψα σε μια κατασκευαστική εταιρία. Όταν τελείωσα τις σπουδές μου εκεί, έμεινα και δούλεψα στη Wall Street για αρκετά χρόνια ως partner σε μία εταιρία. Την εταιρία αυτή την πουλήσαμε μετά, πήρα κάποια λεφτά και αποφάσισα να ασχοληθώ με τη διαχείριση των δικών μου χρημάτων και επιχειρήσεων.

Ε. Φ.: Στα δικά μας, βλέπεις διαφορές ανάμεσα στο αμερικάνικο και το ελληνικό σκάκι;

Χ. Γ.: Λείπω πολλά χρόνια στη Νέα Υόρκη και δεν είμαι ενήμερος για το σκάκι εδώ. Στην Αμερική όταν πρωτοπήγα δεν είχα χρόνο να ασχοληθώ αλλά αργότερα έμαθα δύο σκακιστικά κλαμπ, το Manhattan Chess Club και το Marshall Chess Club. Είχα πάει κάποιες φορές αλλά το κλίμα ήταν εντελώς ψυχρό και δεν αισθάνθηκα ότι ήμουν ευπρόσδεκτος. Γενικά δεν ένιωθα ότι ήθελα να παίζω εκεί. Νομίζω πάντως ότι στην Αμερική το σκάκι σε σχέση με τα μεγέθη δεν θεωρείται τόσο σημαντικό. Στην Ελλάδα ασχολούνται ποσοστιαία περισσότεροι. Έχεις καλή εικόνα αν είσαι σκακιστής. Δηλαδή αν κάποιος εδώ πει ότι ασχολείται με το σκάκι θα το λάβουν θετικά ενώ στην Αμερική μάλλον θα τον κοιτούν περίεργα. Στην Αμερική όποιος ασχολείται με το σκάκι ασχολείται επαγγελματικά, για να βγάλει λεφτά. Δεν υπάρχει αυτό που υπήρχε παλιά στην Ελλάδα, που πήγαινες στο σύλλογό σου, έπαιζες, έκανες παρέες, βγαίνατε μαζί. Στην Αμερική γίνονται τουρνουά, κάνεις μαθήματα και προσπαθείς να βγάλεις λεφτά… Το οποίο παρεμπιπτόντως γίνεται και στην Ελλάδα τώρα…

Ε. Φ.: Μια και είσαι επαγγελματίας του χρηματιστηριακού χώρου, μπορείς να μας πεις αν υπάρχουν ομοιότητες στον τρόπο σκέψης των πετυχημένων επενδυτών και των κορυφαίων σκακιστών, τουλάχιστον σε επίπεδο μεθοδολογίας;

X. Γ.: Κοίτα, υπάρχουν κάποιες ομοιότητες αλλά δεν πρέπει να το μεγαλοποιήσουμε. Το σκάκι είναι πιο ελεγχόμενο. Στον επενδυτικό χώρο υπάρχουν πολλοί αστάθμητοι παράγοντες, είναι πιο σύνθετη και δύσκολη η ανάλυσή του. Τώρα, στη μεθοδολογία έχουν κάποια κοινά. Και στα δύο πρέπει να βλέπεις αντικειμενικά την κατάσταση που υπάρχει μπροστά σου και προσπαθείς να πάρεις κάποιες αποφάσεις για το τι θα κάνεις μετά. Επίσης και στα δύο παίζει αρκετά μεγάλο ρόλο η ψυχολογία. Δηλαδή αν στο σκάκι παίξεις μια “πατάτα” πρέπει να μην πέσει η ψυχολογία σου και να αρχίσεις να αμύνεσαι καλύτερα. Το ίδιο και στις επενδύσεις. Δηλαδή αγοράζεις μια μετοχή και πάει κάτω, η μεθοδολογία εκεί είναι να αναλύσεις αυτή τη μετοχή… Θέλω να την κρατήσω κι άλλο; Έχουν αλλάξει τα δεδομένα; Πρέπει επίσης να γνωρίζεις το ρίσκο που αναλαμβάνεις, όπως και στο σκάκι. Νομίζω άλλο κοινό είναι ότι και στα δύο πρέπει να έχεις πειθαρχία, στρατηγική και τακτική.

Ε. Φ.: Ένας φίλος μου είπε ότι αν στο χρηματιστήριο καταφέρνεις να παίζεις σαν 2200 θα είσαι στους κερδισμένους της αγοράς. Εσύ συμφωνείς με αυτή την αντιστοιχία;

Χ. Γ.: Στις χρηματαγορές ασχολείται εκατομμύρια κόσμος ενώ με το σκάκι ασχολείται μια μικρή ομάδα ανθρώπων. Τώρα για το 2200 δεν ξέρω. Επειδή υπάρχει μεγάλη ρευστότητα στις αγορές πολλοί βγάζουν λεφτά αλλά και πολλοί καταστρέφονται ή απολύονται. Δεν είναι σαφές αυτό. Επίσης στις αγορές χρειάζεσαι τύχη. Βέβαια και στο σκάκι χρειάζεσαι τύχη αλλά όχι τόσο πολύ, αν είσαι καλός είσαι καλός. Όσον αφορά την αντιστοιχία, πιστεύω ότι αν κάποιος παίζει σαν 2200 θα βγάζει λεφτά αλλά όχι πολλά. Δηλαδή θα είναι ένας μέτριος ή κακός επενδυτής στη Wall Street και το πιο πιθανό είναι να απολυθεί πριν προλάβει να βγάλει καλά λεφτά.

Ε. Φ.: Για να ξαναγυρίσουμε στα σκακιστικά, τα τελευταία τρία χρόνια είσαι χορηγός και πρόεδρος του ΣΟ Παγκρατίου. Οργανωτικά ο σύλλογος έχει μεταμορφωθεί σε έναν από τους καλύτερους της Αθήνας. Είσαι όμως ικανοποιημένος από την αγωνιστική πορεία της ομάδας;

Χ. Γ.: Στον ΣΟ Παγκρατίου είμαστε μια παρέα που συνδεόμαστε μεταξύ μας εδώ και πολλά χρόνια. Αυτό που προσπαθούμε να κάνουμε είναι να ξαναφτιάξουμε το σύλλογο ως στέκι. Δηλαδή να είναι ένας χώρος όπου να μπορούν να έρχονται νέοι και όσοι θέλουν να ασχοληθούν με το σκάκι είτε με μαθήματα είτε με διαλέξεις είτε μέσω internet είτε αγωνιστικά. Να είναι ένας χώρος ζεστός, να είναι σαν το προσωπικό μας κλαμπ. Έτσι θυμάμαι τον ΣΟ Παγκρατίου. Εμένα το σκάκι με βοήθησε πολύ στη ζωή μου. Έκανα στενούς φίλους. Έκανα ταξίδια, με βοήθησε να πάω στην Αμερική, να βρω δουλειά στην Αμερική. Από το σύλλογο είμαι πολύ ικανοποιημένος, έχουμε όντως έναν από τους καλύτερους στην Αθήνα και ασχολείται πολύς κόσμος. Λειτουργούμε αρκετά καλά και σαν διοικητικό συμβούλιο. Έχουμε αρκετά παιδιά τα οποία κάνουν μαθήματα. Έχουμε επίσης δύο ομίλους, τον ΣΟ Παγκρατίου αλλά και τον ΣΜΑΟ Καισαριανής ο οποίος έκανε μια εκπληκτική πορεία φέτος και ανέβηκε στη Β’ εθνική. Γενικά γίνεται μία αρκετά καλή δουλειά. Ο στόχος μας όταν ανανεώθηκε ο σύλλογος ήταν μέσα σε μια πενταετία να έχουμε μια αξιόλογη ομάδα. Ο σκοπός μας δεν είναι να κάνουμε πρωταθλητισμό, εμείς είμαστε πιο πολύ του μαζικού αθλητισμού. Δεν έχουμε κρατική χρηματοδότηση και βοηθούν όλα τα μέλη. Αυτό δίνει και την αίσθηση ότι ο σύλλογος δεν είναι προσωπικός αλλά ανήκει σε όλους μας.

Ε. Φ.: Ναι, αλλά για τη φετινή αγωνιστική πορεία του ΣΟ Παγκρατίου;

Χ. Γ.: Για μένα και οι δύο σύλλογοι είναι το ίδιο. Ο ΣΟ Παγκρατίου έχει το εξής πρόβλημα: έχει πολλούς καλούς παίκτες αλλά σχετικά ανενεργούς, ασχολούνται με άλλα πράγματα και φυσικά δεν είναι επαγγελματίες σκακιστές. Αποτέλεσμα είναι ότι υπήρχε μια αστάθεια αποτελεσμάτων και μείναμε στη Γ’ εθνική. Οπότε ένα κομμάτι είναι πως τους ανενεργούς παίκτες θα τους κάνουμε ενεργούς. Αλλά κι αυτό δεν μας απασχολεί πάρα πολύ. Το σημαντικό είναι να λειτουργεί ο σύλλογος, να έχουμε πολλά παιδάκια, να κάνουμε τουρνουά. Να είναι σαν ένα στέκι σκακιστικό. Νομίζω ότι του χρόνου θα καταφέρει και η Καισαριανή να μείνει στην Β’ εθνική και το Παγκράτι να ανέβει. Ελπίζω σε 2-3 χρόνια να δημιουργήσουμε καλούς έφηβους και νεάνιδες και σιγά-σιγά να ξαναγυρίσουμε στην Α’ Εθνική. Ο στόχος μας είναι να γίνει το Παγκράτι όπως ήταν στην δεκαετία του ‘70 και ‘80 τόσο αγωνιστικά όσο και σαν στέκι σκακιστών.

Ε. Φ.: Είσαι λοιπόν από τους ανθρώπους που αποδεικνύουν έμπρακτα την αγάπη τους για το σκάκι. Τι πιστεύεις ότι λείπει από το ελληνικό σκάκι ώστε να κάνει το μεγάλο άλμα προς την κορυφή;

Χ. Γ.: Χωρίς να ξέρω θα έλεγα τύχη. Να βρεθεί κάποιο μεγάλο ταλέντο να ασχοληθεί με το σκάκι. Αλλά δεν γνωρίζω αν χρειάζονται κίνητρα. Δηλαδή αυτό που δεν ξέρω είναι αν ο Topalov, o Carlsen ή o Aronian είναι τυχαία δημιουργήματα, ότι βρέθηκε στη Βουλγαρία ένα ταλέντο και έγινε παγκόσμιος πρωταθλητής, ή αν προέρχονται από συστηματική και οργανωμένη δουλειά. Για παράδειγμα, στη Νορβηγία δε νομίζω ότι γίνεται τρομερή δουλειά σε σχέση με εδώ αλλά έτυχε και βγήκε ένας φοβερός Carlsen. Στη Βουλγαρία ίσως δουλεύουν καλύτερα αλλά και εκεί δε νομίζω γιατί ο πρώτος με τον δεύτερο έχουν μεγάλη διαφορά. Στην Αρμενία ίσως είναι πιο κοντά τα πράγματα γιατί εκτός από τον Aronian υπάρχει και μια στρατιά άλλων που είναι αρκετά ισχυροί. Αυτό ίσως δείχνει τι οικονομικές ευκαιρίες υπάρχουν στις διάφορες χώρες. Αν είσαι από την Αρμενία είναι καλή διέξοδος να ασχοληθείς με το σκάκι και επαγγελματικά και οικονομικά. Από το ελληνικό σκάκι είναι πιθανό να λείπουν κάποια κίνητρα που να προσελκύσουν περισσότερο κόσμο… Αλλιώς, αν κάποιος είναι έξυπνος και ικανός γιατί να μη γίνει γιατρός ή δικηγόρος ή κάτι άλλο όσο το σκάκι δεν τον ανταμείβει ανάλογα;

Ε. Φ.: Από ποια website παρακολουθείς τις σκακιστικές εξελίξεις; Είναι το greekchess.com στις επιλογές σου;

Χ. Γ.: Κυρίως μπαίνω στο ICC όπου παίζω και παρτίδες, στο playchess.com, στο chessbase.com… Aπό τα ελληνικά βασικά κοιτάω το greekchess.com και φυσικά το δικό μας, το athenschess.gr.

Ε. Φ.: Και κάτι που θα ενδιαφέρει πολλούς… έχεις να προτείνεις καμμία καλή μετοχή για τους αναγνώστες μας; :))

Χ. Γ.: Υπάρχουν πολλές μετοχές που είναι σχετικά φθηνές. Βέβαια, βρισκόμαστε στο μέσο μιας μεγάλης χρηματοοικονομικής κρίσης, η οποία νομίζω ότι θα συνεχιστεί για αρκετό καιρό. Σήμερα μπορείς να αγοράσεις πολύ φθηνά κάποιες εταιρείες που είναι οι καλύτερες στον κλάδο τους. Για παράδειγμα, πρόσφατα αγόρασα μετοχές της εταιρείας ΑΚΤΩΡ που είναι η μεγαλύτερη κατασκευαστική στην Ελλάδα. Κατέχει ένα σημαντικό ποσοστό της Αττικής Οδού, το οποίο μόνο αυτό ισούται με τη χρηματιστηριακή αξία της εταιρείας. Οπότε στην ουσία αγοράζεις μόνο το κομμάτι της Αττικής Οδού που αποφέρει σταθερό έσοδο και τα άλλα τα αγοράζεις τζάμπα, έχει ακίνητα, αιολικά πάρκα, εταιρία συλλέξεως απορριμμάτων, κλπ. Είναι μεγάλη ευκαιρία να αγοράσει κάποιος μετοχές σήμερα. Νομίζω ότι οι κυβερνήσεις έχουν πάρει σωστά μέτρα για την αντιμετώπιση της κρίσης, τα οποία θα αποδώσουν κάποια στιγμή. Βρισκόμαστε σε μία κρίσιμη ιστορική καμπή, είχαμε δυο ακραία συστήματα το σοσιαλιστικό σύστημα, που έδειξε ότι δεν λειτουργεί, και το ελεύθερο καπιταλιστικό σύστημα που φαίνεται ότι ούτε αυτό λειτουργεί. Οπότε είμαστε σε ένα σταυροδρόμι… Βλέπω ότι στο μέλλον θα υπάρχει μεγαλύτερος κρατικός παρεμβατισμός και στο τέλος θα υιοθετηθεί ένα μεικτό σύστημα σε παγκόσμιο επίπεδο…

ΥΣ GreekChess.com:
(Οι απόψεις του Χ. Γερογιάννη είναι προσωπικές και σε καμμία περίπτωση δεν μπορεί να εκληφθούν ως προσφορά, συμβουλή, πρόταση για αγορά ή πώληση των κινητών αξιών οποιασδήποτε αναφερομένης στην ιστοσελίδα εταιρείας ούτε ως προτροπή για την πραγματοποίηση οποιασδήποτε μορφής επενδύσεων.)

Ε. Φ.: Ευχαριστούμε Xρήστο, και για τις αναλύσεις και για τη συνέντευξη!

Ε. Φ.: Γιάννη, ευχαριστώ καταρχήν που δέχτηκες να δώσεις τη συνέντευξη. Πώς ξεκίνησες το σκάκι και σε ποιά ηλικία;

Γ. Ν.: Ξεκίνησα το σκάκι περίπου 11 χρονών επειδή όλοι στο περιβάλλον μου έπαιζαν. Στην αρχή δεν μπορούσα να ανταποκριθώ στις δυσκολίες, δεν ήξερα να παίζω και ντρεπόμουν αφού όποτε έπαιζα με τον θείο μου έχανα …ασταμάτητα! Αυτό κάπως με χτύπησε εγωϊστικά και έτσι ξεκίνησα να μελετάω κάπως για να μπορώ να κερδίζω. Δεν ξεκίνησα για να μάθω σκάκι αλλά για να κερδίζω. Και κάπως έτσι βρέθηκα μέσα στο παιχνίδι.

Ε. Φ.: Ποιά ηλικία θεωρείς την ιδανική για να ξεκινήσει ένα παιδί να αγωνίζεται σε σκακιστικά τουρνουά; Είναι σωστό παιδαγωγικά να παίζει σε αγώνες σκάκι ένα παιδί ηλικίας 5-6 ετών όπως πολλοί πιστεύουν;

Γ. Ν.: Πιστεύω πως δεν είναι σωστό να παίζει σκάκι ένα παιδί 5-6 ετών, ούτε καν 8 ετών. Ωστόσο, κάποια παιδιά είναι “περισσότερο παιδιά” από τα άλλα και κάποια άλλα λιγότερο, παρότι στην ίδια ηλικία. Αυτά που είναι “λιγότερο παιδιά” πιστεύω ότι μπορούν να ξεκινήσουν να παίζουν νωρίς. Για παράδειγμα, μπορεί να είναι 7 ή 8 ετών και να είναι κάπως, αν μπορώ να το πω, πιο ώριμο από τα άλλα. Ενώ αυτό που είναι λιγότερο “ώριμο” ίσως πρέπει να ξεκινήσει αργότερα γιατί, ευτυχώς ή δυστυχώς, θέλει κάποια υπομονή το παιχνίδι αυτό. Λίγο αργότερα μπορεί να ξεκινήσει να παίζει και θα καλύψει τον χρόνο που έχει χάσει θεωρητικά.

Ε. Φ.: Δηλαδή η ιδανική ηλικία. . . ;

Γ. Ν.: Για άλλα είναι 7 ετών, για άλλα είναι 10, για άλλους ίσως να είναι και …25!

Ε. Φ.: Από τους νεαρούς έλληνες σκακιστές ποιούς θεωρείς πιθανούς μελλοντικούς GM;

Γ. Ν.: Είναι δύσκολη η ερώτηση αυτή. Είναι κάποιοι αρκετά αξιόλογοι οι οποίοι μπορούν να γίνουν GM. Σήμερα πια δεν είναι τόσο δύσκολο, υπάρχει μια πληθώρα από GM. Παλαιότερα υπήρχαν 100 στον κόσμο και τώρα είναι περίπου 1000. Και εννοείται ότι τώρα πια υπάρχουν περισσότερες ευκαιρίες. Θα μπορούσα να αναφέρω κάποια ονόματα από τους μικρούς μας αλλά δεν θέλω να ξεχάσω κάποιον και να θεωρηθεί. . .

Ε. Φ.: Πες μου απλά κάποια ονόματα. . .

Γ. Ν.: Κάποια ονόματα για παράδειγμα είναι ο Αγγελής, ο Φίλιππας, ο Γκούμας… Σίγουρα ξεχνάω και κάποια άλλα. Μπορεί να γίνουν, μπορεί και όχι αλλά όλοι έχουν τα προσόντα. Όχι μόνο αυτοί οι τρεις, επιμένω ότι μπορεί να είναι και κάποιοι άλλοι που μου ξεφεύγουν τώρα…

Ε. Φ.: Από πέρυσι είσαι και προπονητής της εθνικής ανδρών. Θεωρείς τον εαυτό σου περισσότερο προπονητή ή αθλητή?

Γ. Ν.: Ανάλογα, κατά καιρούς είμαι και προπονητής και αθλητής. Όμως τώρα είμαι υποχρεωμένος να είμαι περισσότερο προπονητής. Δεν φεύγει εύκολα το αγωνιστικό κομμάτι και προσπαθώ να τα συνδυάζω. Όμως, ο τομέας προπονητικής είναι αυτός που προσπαθώ και ρίχνω περισσότερο βάρος.

Ε. Φ.: Ποιες θεωρείς ότι είναι οι μεγαλύτερες σου αγωνιστικές επιτυχίες;

Γ. Ν.: Μπορώ να ξεχωρίσω κάποιες. Όλες μου ήταν ευχάριστες. Κάποιες βέβαια ήταν αντικειμενικά πιο σημαντικές από άλλες… Στην αρχή όταν ξεκινάς τις χαίρεσαι πιο πολύ… Δεν μπορώ να πω ότι έχω κερδίσει πάρα πολύ δυνατά τουρνουά. Είχα όμως κι εγώ τις στιγμές μου. Δεν θεωρώ ότι εθνικά πρωταθλήματα που κέρδισα είναι πιο σημαντικά ή πιο δύσκολα από κάποια φεστιβάλ τα οποία ήταν ίσως πιο ισχυρά από τις επίσημες διοργανώσεις…

Ε. Φ.: Θυμάσαι συγκεκριμένα τουρνουά να μας πεις;

Γ. Ν.: Το ισχυρότερο που έχω κερδίσει ήταν το ’95 στην Ρουμανία όπου όλοι ήταν GM και ήταν όλοι υψηλοελούχοι και βγήκα μόνος μου πρώτος. Αυτό μου έχει μείνει απ’ όλα τα άλλα. Είχα και κάποιες άλλες διακρίσεις. Ήταν μία περίοδος που είχα συνεχόμενες πρωτιές, πριν από περίπου 12 χρόνια. Ακόμα ένα αντικειμενικά όχι και τόσο ισχυρό τουρνουά σου προσφέρει κάποια χαρά όταν κερδίζεις. Δεν είναι απαραίτητα πιο εύκολο απ’ το να κερδίσεις σε ένα πιο ισχυρό τουρνουά. Διότι σε ένα κάπως πιο “εύκολο” τουρνουά, υπάρχουν 2-3 διεκδικητές και αν ξεφύγει ένας δύσκολα τον πιάνεις επειδή οι αντίπαλοι είναι υποδεέστεροι σε σχέση με αυτόν. Ενώ σε ισχυρά τουρνουά είναι πιθανό να κάνει κάποιες απώλειες κι έτσι τον φτάνεις.

Ε. Φ.: Βλέπεις ομοιότητες στην ανάπτυξη του σκακιού στην Ελλάδα σε σύγκριση με τη Γεωργία;

Γ. Ν.: Τώρα τελευταία ναι, υπάρχουν ομοιότητες. Παλαιότερα, που υπήρχε κρατική υποστήριξη στη Σοβιετική Ένωση, δεν υπήρχαν πολλές ομοιότητες. Διότι όλα ήταν πάρα πολύ οργανωμένα και υπήρχε σοβαρό κρατικό ενδιαφέρον. Τώρα υπάρχουν ομοιότητες. Κάποιος που αγαπάει το σκάκι απλώς ξεκινάει και παίζει, είναι λίγο-πολύ το ίδιο σε κάθε χώρα πια.

Ε. Φ.: Αν είχες μείνει στη Γεωργία πιστεύεις ότι θα είχες ακόμη περισσότερες επιτυχίες ως σκακιστής;

Γ. Ν.: Πιστεύω πως δεν θα είχα, χωρίς να είναι και σίγουρο. Μπορεί να το είχα σταματήσει. Και εδώ στην Ελλάδα το είχα σταματήσει για μία περίοδο, 4 χρόνια συνεχόμενα δεν έπαιζα καθόλου. Μάλιστα στην ηλικία που θεωρείται ότι πρέπει να παίζεις. Δεν μπορώ να πω με σιγουριά αν θα είχα περισσότερες ή λιγότερες επιτυχίες. Ίσως στη Γεωργία να κυλούσε διαφορετικά η ζωή μου.

Ε. Φ.: Βλέπεις εντελώς απίθανο να διεκδικήσει Έλληνας σκακιστής το παγκόσμιο πρωτάθλημα στο ορατό μέλλον; Ας πούμε στη γειτονική μας Βουλγαρία κατάφεραν να βγάλουν 2 παγκόσμιους πρωταθλητές (Toπάλοβ, Στεφάνοβα). Εμείς μπορούμε;

Γ. Ν.: Σε αυτό το θέμα έχω κατηγορηθεί ακόμη και ως “αλαζόνας Έλληνας”. Πάντα πίστευα ότι μπορεί ένα Έλληνας να διεκδικήσει το παγκόσμιο πρωτάθλημα. Δεν το απέδειξαν όμως, ειδικά αυτή η τελευταία γενιά παικτών οι οποίοι αποτελούν την εθνική ομάδα. Κοτρωνιάς, Χαλκιάς, Μαστροβασίληδες, Μπανίκας, Παπαιωάννου θα μπορούσαν να το διεκδικήσουν. Από τους μικρούς ακόμα δεν βλέπω κανέναν να μπορεί, κατα τη γνώμη μου πάντα. Από τους 6 που είπα όμως, ο καθένας θα μπορούσε να το κάνει.

Ε. Φ.: Οπότε δεν είναι απίθανο να γίνει στο μέλλον;

Γ. Ν.: Στο μέλλον μπορεί και να είναι απίθανο γιατί δεν βλέπω να διεκδικούν πράγματα. Δεν βλέπω να το κυνηγάνε τόσο πολύ. Έχουν τα προσόντα, κανένας τους όμως δεν έχει κάνει το παραπάνω βήμα που χρειάζεται.

Ε. Φ.: Σε άλλα αθλήματα η Ελλάδα έχει αναδείξει και παγκόσμιους πρωταθλητές και Ολυμπιακά μετάλλια (στίβος, άρση βαρών, μπάσκετ, ιστιοπλοΐα). Στο σκάκι όχι ακόμη. Μήπως τελικά το σκάκι δεν ταιριάζει με την ιδιοσυγκρασία του Έλληνα;

Γ. Ν.: Ίσως και να μην ταιριάζει. Οι Έλληνες είναι μεσογειακός λαός, είναι παρορμητικός ενώ το σκάκι… δεν ξέρω αν είναι σωστό, η γνώμη μου είναι ότι θέλει υπομονή, ταιριάζει σε διαφορετικούς λαούς ίσως πιο βόρειους όπως Ρώσους, Γερμανούς που να μπορούν να κάτσουν και να αφιερώσουν ώρες. Ενώ οι Έλληνες ξυπνούν το πρωί, πάνε στη δουλειά, το βράδυ πάντα διασκεδάζουν, τουλάχιστον αυτό ισχύει μέχρι τώρα.

Ε. Φ.: Δεν κάνουν δηλαδή πολλές “θυσίες” για το σκάκι;

Γ. Ν.: Δεν κάνουν πολλές θυσίες. Και πρέπει να είναι κάποιος πάρα πολύ χαρισματικός για να πετύχει στο σκάκι χωρίς θυσίες. Δεν λέω ότι αξίζει τον κόπο σε καμμία περίπτωση, απλά για να πετύχει χρειάζονται θυσίες. Δεν ταιριάζει και πολύ σε έναν Έλληνα αυτό. Ένα ποσοστό βέβαια θα μπορούσε να ασχοληθεί γιατί δεν είναι όλοι ίδιοι. Οι πιθανότητες να πετύχουν είναι σαφώς μικρότερες από κάποια άλλη χώρα με διαφορετική νοοτροπία. Άλλα πρωταθλητής είναι πάντα ένας και δεν έχει σημασία από ποιο ποσοστό βγαίνει. Και οι Κινέζοι που είναι τόσα δισεκατομμύρια δεν ανέδειξαν κάτι φοβερό στο σκάκι αν και τα τελευταία 10–20 χρόνια έχουν δυναμώσει αρκετά.

Ε. Φ.: Θεωρείς ότι ο προγραμματισμός των σωματείων και της ομοσπονδίας κινείται προς τη σωστή κατεύθυνση όσον αφορά την ανάδειξη των σκακιστικών ταλέντων της χώρας μας;

Γ. Ν.: Δεν είμαι και ο μεγαλύτερος ειδικός στον οργνωτικό τομέα. Ίσως κάποια πράγματα μπορούν να βελτιωθούν. Ξέρω ότι γίνονται σημαντικές προσπάθειες από την ομοσπονδία και τους συλλόγους. Άλλα πάντα υπάρχει το καλύτερο. Προσωπικά, δεν έχω ασχοληθεί με διοίκηση αλλά γνωριζω ότι υπάρχει καλή πρόθεση και αυτό είναι σίγουρο. Στη διοίκηση πρέπει να υπάρχουν χαρισματικοί άνθρωποι με επαναστατικές ιδέες που να μπορούν να βελτιώσουν τα πράγματα. Και πιστεύω ότι η Ελλάδα είναι πολύ μπροστά στη διοίκηση σε σύγκριση με άλλες χώρες.

Ε. Φ.: Tο σκάκι θα έπρεπε να είναι στο πρόγραμμα των Ολυμπιακών Αγώνων;

Γ. Ν.: Προσωπική μου άποψη είναι πως όχι. Δεν θα έπρεπε να είναι. Και επίσης δεν πιστεύω πως θα είναι ποτέ, τουλάχιστον εγώ δεν θα το προλάβω.

Ε. Φ.: Γιατί δεν θα έπρεπε να είναι;

Γ. Ν.: Γιατί οι ολυμπιακοί αγώνες εκτός από τον συναγωνισμό, έτσι όπως έχουν γίνει τα πράγματα, είναι και ένα θέαμα. Το σκάκι δεν είναι εύκολο να το δεχτεί κάποιος ως θέαμα. Επειδή υπάρχει έτσι κι αλλιώς μια τεράστια ουρά από θεαματικά αθλήματα για το πρόγραμμα των Ολυμπιακών Αγώνων, δεν ξέρω κατά πόσο εύκολο είναι να μπει. Επίσης, ένα μεγάλο ποσοστό του κοινού δεν θα είναι σε θέση να το παρακολουθήσει.

Ε. Φ.: Πως εξηγείς ότι η FIDE, ένας διεθνής αθλητικός οργανισμός, επέλεξε την Ελλάδα ως έδρα της;

Γ. Ν.: Νομίζω είναι πολλοί οι λόγοι. Ο ένας λόγος, πολύ σημαντικός, πρέπει να είναι η γεωγραφική τοποθέτηση της Ελλάδος. Δεύτερον, από πολιτική ήταν πάντα εντάξει σε διπλωματικά ζητήματα, κάπως ουδέτερη, όσο μπορεί. Τρίτον, η Ελλάδα έχει τον εκπρόσωπό της στην παγκόσμια ομοσπονδία, κάτι που σίγουρα παίζει ρόλο. Τετάρτον, που αλλού θα μπορούσε να είναι; Ίσως σε καμιά Γερμανία γιατί είναι κεντρικά, συνδέει την ανατολική Ευρώπη με την δυτική και αυτό είναι σημαντικό. Νομίζω δεν είναι τόσο τυχαίο. Θα μπορούσε να είναι σε άλλη χώρα αλλά είναι πολύ βολικό για την FIDE να έχει την έδρα της στην Αθήνα. Λόγω του αντιπροέδρου της, λόγω γεωγραφίας, λόγω κλίματος… δεν είναι παράλογο να βρίσκεται στη χώρα μας.

Ε. Φ.: Στη σκακιστική σου καριέρα υπήρξαν καταστάσεις ή πρόσωπα που σε απογοήτευσαν;

Γ. Ν.: Βέβαια, ναι υπήρχαν. Όμως όχι μόνο στη σκακιστική μου καριέρα αλλά γενικώς.
Υπάρχουν σκακιστές που με απογοήτευσαν, πάντα με τη συμπεριφορά τους και ποτέ μέσα στο παιχνίδι. Κάποιος μπορεί να βρεθεί σε συνθήκες υπό πίεση, είτε στο σκάκι είτε οπουδήποτε, και να απογοητεύσει τους άλλους με την συμπεριφορά του. Το έχω ζήσει κι εγώ αυτό.

Ε. Φ.: Συγκεκριμένα πρόσωπα και συνθήκες θα ήθελες να μας πεις;

Γ. Ν.: Συνθήκες μπορώ να πω αλλά πρόσωπα δεν θέλω, δεν κρατάω κακία. Για παράδειγμα, σε κάποια παγκόσμια πρωταθλήματα και μη, υπήρχε αλλαγή πληροφοριών. Δηλαδή, κάποιος που δουλεύει σε μια ομάδα δίνει κρυφά της πληροφορίες στην άλλη, με αποτέλεσμα η αντίπαλη ομάδα να είναι πιο έτοιμη καθώς παίρνει έτοιμα πράγματα από την πηγή. Αυτό σε μικρότερο βαθμό έχει τύχει και σε μένα. Κάποτε έκανα εργασίες για κάποιον χωρίς να ζητήσω κάτι σε αντάλλαγμα και μετά αυτή η ίδια εργασία έβγαινε με ξένο όνομα σε περιοδικό. Βέβαια μπορούμε να ζούμε με αυτά τα πράγματα, δεν είναι πολύ σημαντικά αλλά προκαλούν απογοήτευση, μικρή ή μεγάλη. Εγώ τα βλέπω πάντα από προσωπικό επίπεδο. Η νοοτροπία μου είναι τέτοια που οτιδήποτε κάνω το περνάω από προσωπικές σχέσεις, χάρη σε αυτές εμφανιστήκαμε στον κόσμο, πρώτα από εκεί ξεκινάω.

Ε. Φ.: Υπάρχουν κάποια άτομα στα οποία έχεις ιδιαίτερη εκτίμηση από το σκακιστικό χώρο; Ή κάποιοι που σε έχουν βοηθήσει πολύ;

Γ. Ν.: Όχι, όσον αφορά το σκάκι, δεν μπορώ να πω ότι μ’ έχει βοηθήσει πάρα πολύ κάποιος. Υπάρχουν πολλά άτομα στα οποία έχω ιδιαίτερη εκτίμηση αλλά κανένα από αυτά δεν εκτιμώ επειδή παίζουν …καλό σκάκι. Δηλαδή συμπαθώ κάποιον που μπορεί να είναι στο χώρο του σκακιού πολύ απλά και τον εκτιμάω ως άνθρωπο.

Ε. Φ.: Θέλεις να μας πεις κάποια πρόσωπα;

Γ. Ν.: Συμπαθώ όλους τους σκακιστές της εθνικής ομάδας άνευ εξαιρέσεως. Μπορώ να σου πω και πρόσωπα που δεν είναι πολύ γνωστά στο σκακιστικό χώρο. Όπως για παράδειγμα, ο Ανδρέας Παπασταυρόπουλος ή ο Ανδρέας Κοντοκάνης. Βέβαια, δεν θέλω να λέω ονόματα γιατί μπορεί να ξεχάσω κάποιον… ο Κώστας Κολιόπουλος, πάρα πολλοί. Το ποιούς εκτιμώ δεν έχει να κάνει με το αν παίζουν ή όχι καλό σκάκι.

Ε. Φ.: Ενημερώνεσαι για τις σκακιστικές εξελίξεις από το site μας; Τι γνώμη έχεις για το GreekChess.com;

Γ. Ν.: Είμαι σχετικά καινούριος στο internet αλλά η άποψή μου είναι θετική για το site. Μου αρέσει, αλλά για να έχω ολοκληρωμένη άποψη πρέπει να το συγκρίνω και με άλλα site. Επειδή δεν έχω αρκετή πείρα στο internet, η άποψή μου είναι κάπως “ερασιτεχνική”.

Ε. Φ.: Υπάρχουν πολλοί νεαροί που ονειρεύονται να γίνουν πετυχημένοι επαγγελματίες σκακιστές όπως εσύ. Υπάρχει κάποια μαγική συνταγή; Ποιο είναι το μήνυμα σου σε αυτά τα παιδιά;

Γ. Ν.: Ναι υπάρχει μαγική συνταγή. Εκτός από ταλέντο και χάρισμα, πρέπει να το αγαπάνε και να αφιερώνουν χρόνο. Δεν εξαρτάται βέβαια πάντα από τους ίδιους…

Ε. Φ.: Τι μήνυμα τους περνάς δηλαδή;

Γ. Ν.: Να το αγαπάνε και να ασχολούνται. Είναι επιλογή τους σε ποια θέση στη ζωή τους θα το βάλουν. Όμως η δική μου άποψη είναι ότι δεν πρέπει να είναι η μόνη τους απασχόληση, σε καμία περίπτωση. Κι αυτό γιατί απαιτεί θυσίες. Ακόμη και να έρθει η επιτυχία δεν ξέρω αν μπορεί να αναπληρώσει τις απώλειες στην πορεία. Δεν είμαι υπέρ των πάρα πολλών θυσιών. Να μην αγχώνονται, να μην πιέζονται, γιατί ακόμα και να τα παρατήσουν όλα για το σκάκι δεν σημαίνει ότι απαραίτητα θα πετύχουν. Απλά η ζωή είναι όμορφη και δεν πρέπει να παραβλέπουμε κάποια άλλα σημαντικά πράγματα. Επειδή το σκάκι είναι δύσκολο, μπορεί να παρασυρθείς και να τα παρατήσεις όλα. Η συμβουλή λοιπόν είναι να αφιερώνουν χρόνο στο σκάκι αν το αγαπούν αλλά να μη ξεχνιούνται κιόλας, γιατί η ζωή κυλάει και ξεχνάει κι αυτή καμιά φορά…

Ε. Φ.: Γιάννη σε ευχαριστούμε πολύ για τη συνέντευξη!

Γ. Ν.: Κι εγώ ευχαριστώ για τη φιλοξενία!

————————————————————————————————-

Κλείνοντας αυτό το άρθρο, τι καλύτερο να παρουσιάσουμε από μία άψογη τεχνικά νίκη του GM Γιάννη Νικολαΐδη επί του Λετονού GM Γιάνις Κλόβανς! Απολαύστε την παρτίδα: www.chessgames.com/perl/chessgame?gid=1402094